Przyczyną powstania brodawek na skórze jest zakażenie wirusem  (HPV). Ocenia się, że na świecie zarażonych brodawczakiem jest około 10 % ludzi. Kilkadziesiąt typów wirusa warunkuje powstanie różnych chorób, od "kurzajek" do raka szyjki macicy.

Brodawki skórne (Verruca)

Brodawki skóry są często spotykanymi zmianami. Spośród różnych typów wyróżnia się kilka rodzajów:

Brodawka łojotokowa  (verruca seborrhoica)

• Jedna z najczęściej występujących zmian skórnych, niekiedy bardzo podobna do znamienia
• Lokalizacja na całym ciele, najczęściej na tułowiu,twarzy i grzbietach dłoni. Ilość wzrasta wraz z wiekiem.
• Wielkość od 0,5 do 2 cm. Wyniosła ponad poziom skóry, o powierzchni nierównej, nadmiernie rogowaciejącej.
• Zabarwienie od koloru skóry do ciemnobrązowego.
• LECZENIE - brodawki łojotokowe zwykle nie wymagają leczenia. Usunięcie chirurgiczne jest wskazane w uzasadnionych przypadkach np.: naderwanie brodawki, odczyn zapalny, trudności w różnicowaniu z postacią guzowatą czerniaka skóry. 

Brodawki wirusowe

• Czynnikiem wywołującym są wirusy brodawczaka ludzkiego (human papilloma virus – HPV)
• Brodawki wirusowe występują najczęściej u dzieci oraz młodzieży (ok. 10%).  Największe nasilenie ich występowania stwierdza się między 12. i 16. rokiem życia.
• Zwykle do zakażenia wirusem HPV dochodzi na basenach.
  
• Brodawki nieleczone samoistnie ustępują w ciągu 2 lat u około 40% osób.
• W zależności od rodzaju wirusa brodawki wykazują różnice w występowaniu i lokalizacji i co za tym idzie odrębnej postaci brodawki.

Brodawki zwykłe ( Verrucae vulgares ) Kurzajki

• Są to najczęściej występujące brodawki, umiejscowione głównie na rękach
• Wielkość brodawek jest różna – od bardzo drobnych o nieregularnej, chropowatej powierzchni, do zlewnych, przerosłych skupień o powierzchni hiperkeratotycznej. Najczęściej są to mnogie zmiany od barwy szarobrunatnej do koloru skóry.
• Mogą się utrzymać przez wiele miesięcy i samoistnie ustępować. 
• Brodawki zwykłe mogą być nietypowe morfologicznie i w zależności od lokalizacji występują, np. jako brodawki mozaikowe na stopach, brodawki nitkowate (hiperkeratotyczne, uszypułowane) obecne na twarzy, szyi, w okolicach pachowych.

Brodawki płaskie/młodocianych (verrucae planae/ juveniles)

• Są to liczne, płaskie, dobrze odgraniczone, nieco wyniesione ponad poziom otaczającej skóry wykwity. Powierzchnia nad nimi jest gładka lub nieznacznie hiperkeratotyczna.
• Mają tendencje do zlewania i często linijnego układania
• Najczęściej zajmują grzbiety rąk i twarz.
• Na ogół zmiany ustępują samoistnie, ale często po długim okresie trwania.
  
  

Brodawki stóp (verrucae plantares) HPV 1, HPV 2

• Brodawki tego typu występują na podeszwach stóp.
• Zwykle są to pojedyncze, głębokie wykwity, pokryte hiperkeratotyczną blaszką.
  
• Są bolesne szczególnie podczas chodzenia.
  
• Po usunięciu blaszki widoczne są punkcikowate krwawienia, co odróżnia je od odcisków. Myrmecia na rękach ma wzrost egzofityczny ze znaczną hiperkeratozą. Zmiany te oprócz dłoni występują wokół wałów paznokciowych.
  
• Brodawki stóp często występują u dzieci, do zakażenia zazwyczaj dochodzi na basenie.
  
• Zmiany te po ustąpieniu samoistnym lub po usunięciu przez lekarza na ogół nie nawracają. 
• Brodawki mozaikowe stóp wywołane przez HPV 2 są rozległe, powierzchowne, niebolesne, o długotrwałym przebiegu. Są one szczególnie oporne na leczenie, zwykle mają charakter nawracający. 

 Brodawki płciowe 

• Brodawki płciowe są również brodawkami wirusowymi.
• Przenoszone drogą płciową zwykle dotyczą skóry wokół narządów płciowych. 
• Najczęściej występują :
  

Mięczak zakaźny -

małe 2-3mm brodawki spłaszczone i z zagłębieniem w środku, często liczne. Najczęstsza lokalizacja to skóra wokół narządów płciowych.

Kłykciny kończyste -

wirusowe brodawki, niekiedy zlewające się  w jedną całość. Lokalizacja - narządy płciowe, odbyt.
Leczenie - chirurgiczne usunięcie brodawek

Leczenie brodawek wirusowych 

Wskazaniem do usunięcia brodawek są dolegliwości bólowe, względy kosmetyczne a także zapobiegawcze ( ograniczanie przenoszenia na inne okolice ciała i inne osoby )

Zasadą leczenia brodawek wirusowych jest ich destrukcja możliwie wszystkich zmian. Brak jest skutecznego leku przeciwwirusowego.

Metody leczenia:

• keratolityczne - kwas salicylowy, lapis, wyciąg z łodygi jaskółczego ziela.  np.: preparaty Brodacid,   Scholl gel   Verrumal,
• wymrażanie - np: aplikatory  Wartix,    Wartner,   Scholl spray .
• chirurgiczne - wyłyżeczkowanie, diatermia, krioterapia, laseroterapia.
  

Piśmiennictwo
1. Jabłońska S, Majewski S. Wirusy brodawczaka – od lekceważonych brodawek do złośliwych nowotworów skóry i błon śluzowych. Przegląd Dermatologiczny 1998;
2. Majewski S. Zmiany wywołane przez wirusy brodawczaka. W: Dermatologia w praktyce. Błaszczyk-Kostanecka M, Wolska H (red.). PZWL Warszawa, 2005.

W NZOZ SurgiMED  zmiany skórne usuwa doświadczony lekarz w znieczuleniu miejscowym. Wykonujemy badanie histopatologiczne. W uzasadnionych przypadkach usunięcie zmiany poprzedza badanie cytologiczne (biopsja).